یک راهنمای ساده برای نیازهای تغذیه ای طیور

یک راهنمای ساده برای نیازهای تغذیه ای طیور

مقدمه:

جیره طیور از ترکیب خوراکهای مختلف شامل دانه غلات و کنجاله سویا و by product حیوانات ، چربی ها ، پرمیکس ویتامین ها و مواد معدنی تشکیل شده است . این عناصر همراه آب تازه ،انرژی و مواد ضروری برای رشد طیور و تولید مثل و سلامتی را مهیا می کنند.

طیور خوراک را به سرعت و به طور موثری تبدیل به مواد مغذی مفید میکنند.آنها تاثیر محیطی کمی در مقایسه با سایر حیوانات اهلی دارند اما نرخ بالای بهره وری آنها نشان میدهد که، نیاز به نگهداری مواد غذایی نسبتاَ بالا دارند.

در این مطلب ما نگاهی به نیازهای اولیه ،برای جیره مناسب و متعادل می اندازیم و این مطلب مناسب برای مرغداران و دانشجویان دامپزشکی میباشد.

  1. آب
  2. کربوهیدرات ها
  • پروتئین ها و آمینواسیدها
  1. چربی ها
  2. مواد معدنی
  3. ویتامین ها

 

 

  1. آب:

آب جز حیاتی زندگی تمامی پرندگان و احشام است اما میزانی که احتیاج دارند برای سلامتی و تولید ،بسیار بستگی به دمایی که در آن نگهداری می شوند و سرعت رشد طیور یا میزان تولید تخم مرغ و توانایی شخصی برای جذب آب از کلیه ها دارد.

هر میزان آب محرومیت بیش از دوازده ساعت تأثیر مضر روی رشد طیور و تولید تخم مرغ ، مرغان تخم گذار دارد . محرومیت بیش از ۲۴ تا ۳۶ ساعت ،در اغلب موارد منجر به مرگ  می شود.

دردسترس بودن آب برای جوجه ها بسیار مهم است .حدود ۷۹ درصد جوجه از آب است و نمی تواند در یکبار مقدار زیادی آب بنوشد ،بنابراین مجبور است اغلب آب بنوشد. از این رو تهیه آب سرد و تمیز برای جوجه ها حیاتی است و باید از دسترسی به آب اطمینان حاصل شود.

  1. کربوهیدرات ها:

کربوهیدراتهای غذایی منبع مهم انرژی طیور هستند.ذرت ، گندم ودیگر دانه  های غلات ،جز اصلی ترین کبوهیدرات های جیره طیور هستند . نشاسته در این مواد غذایی به آسانی توسط مرغ هضم میشود ،اما کربوهیدراتهای دیگر در غلظت متفاوت در دانه غلات و مکمل های پروتئینی وجود دارد.

انواع خاصی از کربوهیدرات در رژیم غذایی به راحتی توسط مرغ هضم نمیشود.بنابراین همیشه بهتر است آنزیم مناسب برای تکمیل رژیم غذایی چاودار و جو اضافه کنیم ،تا جذب مواد غذایی در یک رژیم غیر نشاسته ای را بهبود ببخشیم.

اگر چنین رژیمی به درستی اجرا نشود، آنها برای رسیدن به انرژی مورد نیاز گله به میزان بسیار کمی موثرند.

  • پروتئین ها و آمینواسیدها :

نیاز رژیم غذایی برای پروتئین در واقع نیاز برای آمینواسیدهای موجود در پروتئین جیره میباشد . طیور از این آمینواسیدها برای انجام تعدادی از عملکردها، شامل ساخت بافت ساختاری و محافظ خود از جمله پوست ،پر، استخوان و رباط ها استفاده میکنند.

آمینواسیدها همچنین برای شکل گیری بافت نرم ،شامل ارگانها و عضلات کمک می کنند، همانند نقش مهمی که در متابولیسم غذا به انرژی دارند.

عدم ارائه پروتئین کافی در رژیم غذایی پرنده باعث مشکلات ساختاری و سلامتی در گله همانند ،کاهش عملکرد گوشت یا تخم مرغ خواهد شد.هرچند باید به یاد آوریم که احتیاجات پروتئین و آمینواسید طیور میتواند بسته به سرعت رشد و سطح تولید تخم مرغ تفاوت داشته باشد.بوقلمون و جوجه های گوشتی احتیاج بالا به آمینواسید دارند.به طوری که آنها میتوانند به رشد سریع لازم برسند ، بعنوان مثال خروس بالغ نیاز به آمینواسیدهای کمتری از مرغان تخم گذار دارد با وجود اینکه اندازه بدنش بزرگتر و مصرف خوراکش مشابه است.

اگر شما گله را در محیط های گرم نگه دارید هنگامی که متابولیسم سریعتر میشود ، درصد مورد نیاز از آمینواسیدهای پروتئین بالا میرود.

بطورکلی درصد پروتئین و آمینواسید قسمتی از تعادل تغذیه ای برای رسیدن به تولید مرغ است، بناراین بهتر است به طور کامل روی نژادی که با آن کار میکنیم تحقیق کنید و خوراک خود را به طور خاص با آنها تنظیم کنید.

  1. چربی ها :

به طور کلی چربی به جیره مرغ گوشتی، برای افزایش مصرف انرژی و در نتیجه بهبود بهره وری و بازده خوراک اضافه می شود.

چربی های خوراکی از منابع مختلف تأمین میشوند ازجمله لاشه حیوانات و باقی مانده ازتصفیه روغن نباتی ،با این وجود همه چربی های غذایی باید توسط یک آنتی اکسیدان برای حفظ و تثبیت اسیدهای چرب غیر اشباع و هنگامیکه پیه حیوانات به آنها اضافه شده است، تثبیت شوند.

ممکن است ترکیب آن با مقدار کمی روغن گیاهی از نظر تغذیه ای سودمند باشد.بخاطر اینکه ارزش متابولیکی مخلوط چربی ،بهتر از یک محصول منحصر بفرد است.

ذرت یک منبع چربی سودمند است ،چون اسیدهای چرب آن عمدتاَ غیر اشباع هستند و به منزله بخش بزرگی از جیره طیور محسوب میشود.

  1. مواد معدنی:

مواد معدنی بخش غیر ارگانیک خوراک یا بافت هستند.آنها برای عملکردهای متنوعی در طیور مورد نیازند .

بعنوان مثال ، کلسیم و فسفر برای شکل گیری اسکلت ضروری هستند و سدیم و پتاسیم و منیزیم و کلراید باعث تثبیت PH در بدن میشوند.

در جیره طیور در حال رشد ، کلسیم برای تشکیل استخوان استفاده میشود ، درحالیکه بخش عمده ای از کلسیم در مرغان تخم گذار صرف تشکیل پوسته تخم مرغ میشود.

پیدا کردن مکمل های معدنی برای اضافه کردن به جیره طیور آسان است.اگرچه بهتر است آنها را برای نژاد پرورشی خاص خود پیدا کنید.

  1. ویتامین ها :

ویتامین ها به دو دسته تقسیم بندی می شوند.ویتامین های محلول در چربی AوDوEوK و ویتامین های محلول در آب شامل B-Complex و ویتامین C .

تخم گذاران با عرضه پیش سازهای ویتامین A با نام کاراتنوئید، زرده طلائی ایجاد می کنند که مصرف کنندگان از تخم مرغ انتظار دارند.

ویتامین C ،معمولاَ بعنوان یک مکمل غذایی اضافی ،برای مرغ مورد نیاز نیست ،چون توسط خودشان ساخته میشود. هرچند مرغان تحت استرس به اضافه کردن آن به رژیم غذایی بسیار خوب پاسخ داده اند.

مکمل های غذایی برای طیور، شامل میزان بالای ویتامین هستند که در نظر گرفته شده اند که ،حداقل نیازهای آنها را برآورده کنند.بنابراین تا وقتیکه گله شما مکمل مناسب را در جیره اش دریافت کند ،بعید است که آنها دچار کمبود در هر یک از اجزای اصلی شوند.

 

تهیه و ترجمه:دکتر زینب ایمانی زاده مسئول فنی شرکت کیمیا رشد گرگان

۱- مسئولیت کلیه مطالب ذکر شده بعهده نویسنده است.

۲-  برداشت مطالب با ذکر منبع بلامانع میباشد.

منابع:    www.thepoultrysite.com

 

 

 

 

نگاهی بر بیماری کوکسیدیوز و روش های درمان آن

نگاهی بر بیماری کوکسیدیوز و روش های درمان آن

مقدمه:

کوکسیدیوز توسط پروتوزوایی از راسته Apicomplex ها و خانواده  Eimeriidae ایجاد میشود.در طیور بیشتر گونه ها مربوط به جنس Eimeria و عفونت در مناطق مختلف روده می باشد .پروسه عفونت زایی سریع (۴تا۷روزه) میباشد و همراه همانندسازی در سلول میزبان و آسیب وسیع به موکوس روده میباشد.کوکسیدیا در طیور معمولاً دارای میزبان اختصاصیست و گونه های مختلف انگل مناطق خاص روده را درگیر میکنند.

  1. سبب شناسی
  2. یافته های بالینی
  • عفونت در مرغان
  1. تشخیص
  2. کنترل
  3. داروهای ضد کوکسیدیوز

 

  1. سبب شناسی:

کوکسیدیا تقریباً در قطب های طیور در جهان حضور دارد اما بیماری بالینی تنها بعد از مصرف تعداد زیادی از اووسیست اسپوروزا توسط پرندگان حساس اتفاق می افتد.هر دو عفونت بالینی و پرندگان بهبود یافته اوسیست ها را در مدفوع دفع میکنند که ، خوراک و گرد و غبار و آب و بستر و خاک را آلوده میکنند.اووسیست ها ممکن است توسط ناقلین مکانیکی نیز حمل شود.(بعنوان مثال تجهیزات ، پوشاک،حشرات،کارگران مزرعه و سایر حیوانات).اووسیست های تازه ،عفونت زا نیستند تا وقتیکه در دمای مناسب(۲۱-۳۲ درجه سانتی گراد)و به همراه میزان کافی رطوبت و اکسیژن ،اسپوروله شوند.این پروسه یک تا دو روز زمان می برد.اووسیست ها به برخی مواد ضدعفونی کننده که در اطراف دام استفاده میشوند نیز،مقاوم هستند.اما توسط فریز شدن و دمای بالای محیطی کشته میشوند.آیمریا نکاتریکس و تنلا بیشتر در جوجه ها پاتوژن هستند.

  1. یافته های بالینی:

نشانه های کوکسیدیا از کاهش نرخ رشد تا درصد بالایی از پرندگان بیمار،اسهال شدید و مرگ و میر بالا فرق میکند.در طغیان های بیماری کاهش مصرف غذا و آب،کاهش وزن، افزایش مرگ و میر اتفاق می افتد.عفونت های خفیف گونه های روده ای که بعنوان تحت بالینی طبقه بندی میشوند، ممکنه باعث رنگ پریدگی و عفونت ثانویه بویژه عفونت کلستریدیایی شوند.بازماندگان از عفونت شدید طی ۱۰تا۱۴ روز بهبود میبابند،اما ممکن است هرگز عملکرد از دست رفته را بدست نیاورند.جراحات اغلب در دستگاه گوارش و در یک محل مشخص است که، در تشخیص مفید میباشد.

  1. عفونت در مرغان:
  • عفونت های E Tenella تنها در سکوم پیدا شده اند کهt میتواند با تجمع خون در سکوم و مدفوع خونی شناخته شود.هسته هایی در سکوم پرندگان باقی مانده از مرحله حاد، از خون منعقد شده ،باقی مانده بافتی و اووسیستها پیدا شده است.
  • E Necatrixایجاد ضایعات عمده در قسمت قدامی و بخش وسط روده کوچک میکند.لکه های سفید کوچک آمیخته با نقاط گرد با اندازه های مختلف میتواند در سطح سروزی دیده شود.در موارد شدید ،دیواره روده ضخیم میشود و منطقه آلوده به ۲ تا ۵/۲ برابر قطر نرمال میرسد.لومن ممکن است با خون و مخاط و مایع پر شود.از دست دادن مایع ممکن است باعث کم آبی شود.گرچه آسیب در روده کوچک است ، مرحله جنسی از چرخه زندگی در سکوم انجام میشود.
  • E Acervulinaمتداول ترین علت عفونت است.جراحات شامل تکه های متعدد سفید بیضی شکل در نیمه بالایی روده کوچک است که، به راحتی در معاینه مشخص میشود.سیر بالینی در گله معمولاً طولانی و در نتیجه رشد ضغیف ، افزایش مرگ ومیر می باشد.
  • E Brunettiدر پایین روده کوچک در رکتوم و سکوم و کلواک پیدا شده است.در عفونتهای متوسط مخاط رنگ پریده و ممکن است ضخیم شده باشد.در عفونت های شدید ،نکروز انعقادی و پوسته ریزی از مخاط روده کوچک رخ میدهد.
  • Maximaدر روده کوچک توسعه میابد جایی که باعث اتساع و ضخیم شدن دیواره و خون ریزی پتشی و یک اکسودای مایع و چسبناک قرمز مایل به صورتی میشود.در خارج از روده کانون های متعدد سفید که بزرگ به نظر میرسند، وجود دارد.اووسیست ها و گامتوسیت ها(به ویژه ماکروگامتوسیت ها)که در جراحات حضور دارند ،بزرگ هستند.
  • E Praecox که قسمت بالای روده کوچک را عفونی میکند،ضایعات مجزا ایجاد نمیکند ولی ممکن است نرخ رشد را کاهش دهد.اووسیست بزرگتر از اوسیستهای E acervulinaهستند.ممکن است محتویات روده آبکی باشد .E praecoxاز دیگر گونه ها اهمیت اقتصادی کمتری دارد.
  1. تشخیص:

محل جراحات در میزبان و سایز اووسیست ها ،در تعیین گونه استفاده میشود.عفونت کوکسیدیایی توسط تظاهرات اووسیست در مدفوع و یا تراشه های روده تعیین میشود با اینحال تعداد اوسیست حاضر رابطه کمی با شدت بیماری دارد.شدت ضایعات وهمچنین آگاهی از ظاهر گله ، واگیری و مرگ ومیر و مصرف خوراک ، نرخ رشد و تخم گذاری برای تشخیص مهم است.کالبدگشایی نمونه تازه بهتر است.ضایعات کلاسیک E TenellaوE Necatrix شاخص تر است اما تشخیص عفونت بقیه گونه ها سخت تر است.

مقایسه جراحات و بقیه نشانه ها با نمودار تشخیصی ،یک تمایز دقیق بین گونه های کوکسیدیا نشان میدهد.عفونت های کوکسیدیایی مخلوط رایج هستند.

تشخیص کوکسیدیوز بالینی اگر اوسیست، مروزوایت یا شیزونت ها توسط میکروسکوپ دیده شوند و اگر ضایعات شدید باشند،حتمیست.عفونت های کوکسیدیایی تحت بالینی میتوانند ،مهم نباشند و عملکرد ضعیف ممکن است ، در اثر سایر اختلالات گله روی دهد.

  1. کنترل:

روش های عملی مدیریتی نمی تواند از عفونت کوکسیدیایی جلوگیری کند.مرغی که در قفس نگه داری می شود تا از مدفوع جدا نگه داشته شود ،عفونت کمتری دارد.کوکسیدیوز بالینی کمتر در چنین شرایطی دیده میشود. روش های دیگر کنترل ،واکسیناسیون و پیش گیری با داروهای ضد کوکسیدیوز هستند.درحالیکه داروهای ضد کوکسیدیوز برای حفاظت از این پرندگان ارجح هستند ،برنامه های واکسیناسیون دارند، محبوبیت بدست می آورند .

  1. داروهای ضد کوکسیدیوز:

محصولات بسیاری برای پیشگیری یا درمان کوکسیدیوز در مرغ در دسترس هستند.ضد کوکسیدیوزها اغلب در غذا داده می شوند و برای پیش گیری از بیماری و زیان اقتصادی مرتبط با عفونت تحت حاد هستند.آنتی بیوتیک ها و سطح بالای ویتامین AوK برای بهبود میزان درمان و جلوگیری از عفونت های ثانویه استفاده می شوند.برای جلوگیری از ایجاد مقاومت در برابر داروهای ضد کوکسیدیوز تولیدکنندگان ممکن است به جای استفاده مداوم از یک داروی ضد کوکسیدیوز موفق در گله،از داروی ضد کوکسیدیوز جایگزین برای هر ۴-۶ ماه استفاده کنند.یا داروی ضد کوکسیدیوز را در یک دوره رشد تغییر دهند(برنامه شاتل).کوکسیدیا میتواند در آزمایشگاه مورد آزمایش قرار بگیرد تا موثرترین محصول تعیین گردد.”برنامه شاتل”که یک گروه از مرغان به ترتیب با داروهای مختلف(معمولاً یک تغییر بین استارتر و جیره رشد)درمان میشوند،روش معمولیست و باعث کاهش بروز مقاومت میشود.اثر داروهای ضد کوکسیدیوز ممکن است کوکسیدیو استات باشد که، رشد داخل سلولی کوکسیدیا متوقف شده است ، اما رشد و توسعه ممکن است بعد از خروج دارو ادامه یابد.یا اثر دارو کوکسیدیوساید است که،کوکسیدیا در حین رشد کشته می شود.برخی از داروهای ضد کوکسیدیوز ،در کوتاه مدت کوکسیدیواستاتیک هستند اما در دراز مدت کوکسیدیوساید هستند.بیشتر داروهای ضد کوکسیدیوز که در حال حاضر مصرف میشوند،کوکسیدیوساید هستند.

  • آمپرولیوم آنتاگونیست تیامین (ویتامینB1) است.کوکسیدیا با سرعت تقسیم بالا نیاز زیادی به تیامین دارد.آمپرولیوم هنگامیکه در بالاترین سطح توصیه شده در تغذیه استفاده می شود، حاشیه امن ۸:۱~ دارد(۱۲۵-۲۵۰PPM).امروزه کاربرد اصلی آمپرولیوم برای تصفیه آب در شیوع بیماری است.
  • داروهای یونوفره(موننسین،سالینومایسین،لازالوسید،مادورامایسین و سمدورامایسین)ترکیباتی با یون های مختلف عمدتاً شامل سدیم،پتاسیم و کلسیم را شکل می دهند و اینها را از طریق غشاهای بیولوژیک حمل و نقل میکنند.یونوفره ها هر دو مرحله برون و درون سلولی از انگل به خصوص مراحل اولیه و غیرجنسی رشد انگل را تحت تأثیر قرار میدهند.تحمل دارویی به آهستگی در کوکسیدیای طیور بروز میکند که احتمالاً به دلیل راه بیوشیمیایی غیر اختصاصی عمل این محصولات تخمیری روی انگل میباشد.بررسی های اخیر نشان میدهد ،تحمل دارویی درحال حاضر در حال گسترش است.اما این محصولات مهم ترین کلاس داروهای ضد کوکسیدیوز باقی ماندند.
  • دیکلازوریل و تولترازوریل در برابر طیف گسترده ای از کوکسیدیاها بسیار موثرند.دیکلازوریل برای پیشگیری بیشتر به میزان ۱PPM در خوراک استفاده میشود درحالیکه تولترازوریل در درجه اول برای درمان در آب استفاده میشود.

 

 

تهیه و ترجمه:دکتر زینب ایمانی زاده مسئول فنی شرکت کیمیا رشد گرگان

۱- مسئولیت کلیه مطالب ذکر شده بعهده نویسنده است.

۲-  برداشت مطالب با ذکر منبع بلامانع میباشد.

منابع:www.merckvetmanual.com

اهمیت ویتامین ها در تولیدات طیور

اهمیت ویتامین ها در تولیدات طیور:

مقدمه:

ویتامین ها یک گروه از ترکیبات ارگانیک هستند که ،طیور در مقادیر کم به آنها نیازمندند اما، برای عملکرد طبیعی بدن و رشد و تولید مثل ضروری هستند.

کمبود یک یا چند ویتامین می تواند منجر به تعدادی از بیماری ها یا سندرم ها شود.

ویتامین ها به دو دسته محلول در چربی و محلول در آب تقسیم می شوند.ویتامین های محلول در چربی شامل A و D و E و K هستند و ویتامین های محلول درآب شامل ویتامینCو ویتامین هایB هستند.

ماکیان می توانند ویتامین C را بسازند،بنابراین هیچ نیاز غذایی در جیره برای این ویتامین وجود ندارد.مکمل ویتامین C برای وقتیکه که طیور در استرس هستند ،مفید است.

ویتامین های محلول در چربی:

  1. ویتامین A
  2. ویتامین D
  3. ویتامین E
  4. ویتامین K

 

ویتامین های محلول در آب:

 

۵٫ویتامین C

۶٫ویتامین های B

  • B1
  • B2
  • B6
  • B12
  • کولین

 

۱-ویتامین A برای رشد طبیعی و تولید مثل و نگه داری سلول های اپیتلیال( شامل پوست ، دستگاه گوارش و تنفس) در وضعیت خوب، نیاز است.    کمبود ویتامین A باعث کانجونکتیویت ،تخلیه سینوس ocuho nasal و چسبندگی پلک با اکسودا می شود.در موارد پیشرفته نکروز و کراتینه شدن مخاط دستگاه گوارش و تنفس رخ می دهد.

روغن کبد ماهی و سبزیجات منابع غنی از ویتامین A هستند.

 

۲-ویتامین D3 برای جذب و استفاده از کلسیم و فسفر نیاز است که این دو برای رشد نرمال و توسعه استخوان و تشکیل پوسته تخم مرغ نیاز هستند.

ویتامین D میتواند که وقتی نور خورشید به پوست پرنده می تابد ،تولید شود.کمبود آن باعث ریکتز می شود و پرندگان تخم هایی با پوسته نازک و جوجه درآوری پایین تولید می کنند و علائم ضعف پا و حالت نشستن پنگوئنی را نشان میدهند.منقار ،پنجه ها و دنده ها بسیار قابل انعطاف میشود.از ویژگی های مشخص ،خم شدن جناغ سینه و ستون فقرات است.

روغن کبد ماهی غنی از ویتامین D می باشد.

 

۳-ویتامین E یک آنتی اکسیدان قوی و مهم برای عملکرد طبیعی عصبی می باشد.کمبود منجر به، انسفالومالاسی و بیماری جوجه دیوانه و exudative diathesis در جوجه های جوان می شود.دیستروفی عضلانی بیشتر در پرندگان مسن تر و بالغ دیده می شود.

 

۴-ویتامین k برای ساخت پروترومبین ضروریست.بنابراین نقش مهمی در مکانیسم لخته شدن بازی می کند، همچنین دارای یک نقش محافظتی در برابر کوکسیدیوز است.   کمبود ویتامین k ممکن است باعث افزایش نقاط خون ریزی در تخم مرغ و خون ریزی در پاها و سینه و شکست انعقاد خون شود.

روغن جوانه گندم ،روغن کبد ماهی،یونجه،سبزی،حبوبات،روغن سویا و غلات منبع غنی از ویتامین A وD3وEوK هستند.

۵-ویتامین های Bشامل تیامین،ریبوفلاوین،نیاسین،پانتوتنیک اسید،پیریدوکسین ،بیوتین،فولیک اسید و سیانوکوبالامین هستند.

ویتامین های B در بسیاری از عملکردهای متابولیک از جمله متابولیسم انرژی دخالت دارند.

مخلوط ویتامین معمولاً برای جبران نوسان طبیعی ویتامین در مواد غذایی و برای اطمینان از سطوح کافی از تمام ویتامین ها استفاده می شود.

 

الف)تیامین(ویتامینB1)برای متابولیسم کربوهیدرات لازم است.پرندگانی که کمبود دارند،بی اشتهایی ،کاهش وزن ،پرهای ژولیده،بال افتاده و فلج عضلات را نشان می دهند.

پرندگان روی پاهای خم ،می نشینند و سرشان را به حالت ستاره نگر به سمت عقب می کشند.این ویتامین به فراوانی در برنج،سبوس گندم،غلات و حبوبات پیدا می شود.

 

ب)ریبوفلاوین(ویتامینB2)بخشی از سیستم آنزیمی است.بنابراین نقش حیاتی در متابولیسم دارد.کمبود آن باعث اسهال و فلج پا فر شکل در طیور در سن بین هفته اول و دوم می شود.پرندگان تحت تأثیر به سختی خود با کمک بالهایشان راه می روند.در پرندگان بالغ کاهش تولید تخم مرغ ،افزایش مرگ و میر جنین و جوجه با کوتولگی و پر چماقی دیده می شود.

مرگ و میر جنینی بین روز ۱۸ تا ۲۰ انکوباسیون به پیک خود می رسد.

چمن و مخمر آبجو منبع غنی این ویتامین هستند.

 

پ)پریدوکسین(ویتامین B6)برای متابولیسم آمینواسید ضروریست.به خاطر کمبود،تشنج اسپاسمی و حرکات تشنجی در پرندگان بیمار دیده میشود.پرنده باید با دانه غلات و مخمر تغذیه شود.

 

ت)سیانوکوبالامین(ویتامینB12)در ساخت نوکلئیک اسید،کربوهیدرات و متابولیسم چربی و ساخت متیل درگیر است.در تمام مواد غذایی با منشأ حیوانی یافت می شود.

کمبود آن رشد آهسته،مصرف ضعیف غذا و کاهش جوجه درآوری را نشان می دهد.در ۱۷ روز انکوباسیون مرگ و میر جنینی به پیک خود می رسد.

میوتروفی پاها و خون ریزی در پرده آلانتوئیس جنینی ممکنه دیده شود.

پودر ماهی،محصولات شیر و پروتئین حیوانی منابع ویتامین B12 هستند.

 

ج)کمبود کولین:کمبود کولین باعث پروسیس می شود که با پف کردگی اطراف مفصل hock و صاف شدگی مفصلtibiometatarsalهمراه است.

کبد پرندگان دچار کمبود تجمع غیر طبیعی چربی را نشان می دهد.

پودر ماهی، سویا،مخمر و کولین مصنوعی می توان به پرندگان داد.

 

تهیه و ترجمه:دکتر زینب ایمانی زاده مسئول فنی شرکت کیمیا رشد گرگان

۱- مسئولیت کلیه مطالب ذکر شده بعهده نویسنده است.

۲-  برداشت مطالب با ذکر منبع بلامانع میباشد.

منابع:   www.thepoultrysite.com

نقش و قابلیت استفاده از مواد معدنی

تعیین میزان افزودنیها و مکمل های مینراله

 

 

-توسعه محصولات دامی

 

راههای گسترش صنایع دام

 

-تولید کننده های گوشت گاو و بره و پشم چطور می توانند افزودنیها و مکمل هایی را انتخاب کنند که سبب افزایش تولیدات  آنها شود.

این چک لیست نحوه استفاده از این مواد و مزایای اقتصادی این افزودنیها و مکمل ها را نشان می دهد.البته این اطلاعات تمام نیازهای  ویتامین و مواد معدنی دام را بطور کامل  نشان نمی دهد.ولی توصیه ها و راهنمایی را نشان می دهد که  البته تحلیل این صنایع غذایی و نحوه مصرف آن  خیلی مهم است.وبه عهده کارشناسان است

 

ویتامینها و مینراله ها و الزامات آنها:

 

برای حفظ و سلامت دام به ۱۴ ماده معدنی نیاز است که بعضی از این مواد به مقدار کمتر و بعضی به نسبت   بیشتر مورد نیاز است این مواد به دسته ماکرو و میکرو طبقه بندی می شوند

عمدتا نقش  مواد معدنی میکرو باعث افزایش  واکنش های شیمیایی می شوند  و در بعضی مواقع نیز  واکنشهای معنی داری بین ویتامینها و مواد معدنی اتفاق می افتد که می تواند غیر قابل پیش بینی باشند

این تفاوتها در مقدار دسترسی به این  مواد است بنابراین  در بعضی مواقع بهتر است که دام از چراگاههای طبیعی  Bulk  استفاده کند تا مواد  مورد نیاز بدن خود را تامین کند

قابلیت دسترسی به ویتامینها و مواد معدنی در منابع طبیعی یا چراگاه بستگی به نوع خاک شرایط آب و هواو مرحله رشد دام دارد.

نخستین تامین کننده های  مواد معدنی از عصاره های گیاهی ،چراگاهها، سیلوهای ذخیره وسلولزهای  گیاهی است  وقتی استفاده از این مواد (ویتامینها ومواد معدنی ) می تواند سودمند باشد که  مقدار آن بر اساس سن، رفتار، نوع گونه ،حیوان وژنتیک آن مورد استفاده قرار گیرد  برای مثال نژاد merinos وهمینطور نژاد مرغهای بریتانیا یی نسبت به کمبود  ید وسلنیم  حساس تر و نسبت به مس دارای حساسیت کمتری است  

رعایت مقدار مصرف ویتامینها ومواد معدنی در حیوانات جوان وحیوانات بالغ متفاوت است معمولا جوجه های جوان به مقدار کمتری از مواد معدنی وویتامین نیاز دارند و در جوجه های جوان اگر ذخیره این مواد در آنها کم باشد به  مکمل ها نیاز دارند

 

 

 

 

 

 

 

 مقدار مورد مصرف ماکرو ومیکرو المانها در گاو وگوسفند

 

 

 

Sheep Cattle
Macro minerals(g/kg DM)    
Calcium ۱٫۴-۷٫۰ ۲٫۰-۱۱٫۰
Phosphorus ۰٫۹-۳٫۰ ۱٫۰-۳٫۸
Chlorine ۰٫۳-۱٫۰ ۰٫۷-۲٫۴
Magnesium ۰٫۹-۱٫۲ ۱٫۳-۲٫۲
Potassium ۵٫۰ ۵٫۰
Sodium ۰٫۷-۱٫۰ ۰٫۸-۱٫۲
Sulfur ۲٫۰ ۱٫۵
Micro minerals(g/kg DMor ppm)    
Cobalt ۰٫۱۱-۰٫۱۵ ۰٫۰۷-۰٫۱۵
Copper ۴-۱۴ ۴-۱۴
Iodine ۰٫۵ ۰٫۵
Iron ۴۰ ۴۰
Manganese ۲۰-۲۵ ۲۰-۲۵
Selenium ۰٫۰۵ ۰٫۰۴
Zinc ۹-۲۰ ۹-۲۰

 

*ppm=parts per million

*Lower values –maintenance

*Higher values –growing, pregnant or lactating animals

 

ource :Freer,M(2007).Nutrient requirements of domesticated ruminants

 

 

 

 

 

نقش و قابلیت استفاده از مواد معدنی ماکرو:

 

اگر چراگاه از نظر مواد معدنی و ویتامینها مناسب باشند این مواد به مقدار کافی به بدن دام می رسد.مواد معدنی و ویتامینها اولین عامل بازدارنده واکنشهای شیمیایی در بدن حیوان هستند مصرف پروتئین و کالری نیز در دام نیز  باید سامان دهی شده  باشد و بر اساس مقدار مناسب مصرف شود.

وظیفه اصلی و کار ویتامینها و مواد معدنی در شکمبه حیوان به شرح زیر است:

 

۹۹% از کلسیم کل بدن در استخوانها ،دندانها، مایعات درون سلولی یافت می شود.همچنین کلسیم در کارایی عصب ، انقباض ماهیچه ای ،لخته شدن خون ،فعال سازی بعضی از آنزیمها و رشد استخوانها مهم است کلسیم در ریشه و برگ گیاهان یافت می شود خاکی که دارای کمبود کلسیم باشد کم است اما با بلوغ گیاه (به بار رسیدن گیاه )مقدار آن کم  می شود اما کمبود آن در خاکها شنی و اسیدی ممکن است اتفاق بیفتد.

در مواقعی که حیوانات( در حا ل رشد) در چراگاه های مناسب تغذیه می کنند کمبود کلسیم مشاهده نمی شود اما اگر حیوانات  در چراگاه هایی که جو دو سر در آنها کاشته و برداشت شده بود رشد کنند کمبود کلسیم مشاهده می شود در این حالت باید حیوان ویتامین D مصرف کند تا تعادل بین فسفر و کلسیم و ویتامین D بر قرار شود. کارشناسان بر این عقیده اند که اگر حیوانات  از علفهایی که در آفتاب  خشک شده اند  تغذیه کنند از ویتامین D کافی برخوردار می شوند

.علائم کمبود کلسیم  شامل بی حالی،ضعف استخوانها،تب شیرو رشد کم می باشد.

 

فسفر P:

فسفر عمدتا در بزاق و ۸۰درصد آن  در استخوانها یافت می شود همچنین در سوخت و ساز بدن( در ساختمان اسید نوکلئیک) و در ساختمان غشاء سلولی ،در تولید انرژی و انقباضات  ماهیچه ای نقش دارد همچنین  در افزایش اشتها و رشد استخوان نقش دارد  در صورتی که دامها (گوسفند) در چراگاههایی که دارای خاکهای فسفر پایین هستند یا خاکهایی با کیفیت نامناسب و یا  خاکهایی که گیاهانی غیر از بقولات  در آن وجود داشته باشند  تغذیه کند فسفر دام  پایین می آید

علائم کمبود فسفر شامل کندی رشد،کاهش اشتها،بی حالی است در یک رژیم غذایی مناسب برای رشد وسوخت وساز بدن کلسیم وفسفر و ویتامین D  ضروری است که نقش پوشاننده را نیز دارد

 

 

 

منیزیم Mg:

حدود ۷۰%از منیزیم یک پستاندار دراستخوان بندی آن ذخیره  شده است بره های درحال رشد برای متعادل سازی در رژیم غذایی شان از منیزیم ذخیره شده استفاده می کنند که وقتی پیر می شوند معمولا به طور ناچیز مقدار  منیزیم تغییر می کند.

منیزیم در ۳۰۰ فعالیت آنزیمی مانند سوخت و ساز کربوهیدراتها، چربی ها ،پروتئین ها و همچنین در انتقال عصب و انقباضات ماهیچه ای نقش دارد.

علائم کمبود منیزیم اغلب بصورت گرفتگی ماهیچه ها ،رعشه وحالت های تهاجمی ظاهر می شودو در شرایطی که بدن منیزیم اضافی دریافت کند   یا (جنون علفی) بدن حیوان فیبر اضافی  جذب می کند و انرژی لازم برای اثر بخشی بافتها کاهش پیدامی کند

 با بالا رفتن مقدار پتاسیم ،  کلسیم و فسفر و اسید های آلی دسترسی به منیزیم کم می شود.معمولا خاکهایی که در آن  یونجه بصورت خودرو (stand) رشد می کند دارای  پتاسیم بالا هستند  که افزایش  پتاسیم سبب کمبود منیزیم می شود. زیادی منیزیم نیز در رژیم غذایی سبب آسیب به شکمبه و کاهش جذب خوراک دام، سستی و بی حالی دام می شود.

بطور کلی زمانیکه کمبود منیزیم وجود داشته باشد  باید از منابع مکمل منیزیم به عنوان جایگزین آن  استفاده کرد.

 

پتاسیم (P)–سدیم ) Na)- کلر(Cl)

 

این مواد نقش اساسی در تعادل اسیدی و فعالیتهای مایعات بدن دارند پتاسیم برای رشد گیاه ضروری است که  معمولا در شاخ و برگ گیاه وجود دارد کمبود پتاسیم در خاکها در زمان جوانه زدن گیاه دیده می شود به خصوص در مناطق خشک که چراگاهها کمبود سدیم وکلر دارند

.در غلات و دانه ها نیز علائم کمبود سدیم دیده می شود علائم کمبوداین مواد  در دام شامل کم خوری ،خوردگی استخوان وبی اشتهایی  می باشد که برای اصلاح این کمبود ها باید از نمک استفاده نمود.

 

گوگرد(S):

گوگرد به همراه نیتروژن (ازت) برای شرکت در ترکیبات پروتئین و رشد میکروبهای شکمبه ضروری است اگر پروتئین در رژیم غدایی رعایت شود مقدار گوگرد نیز مناسب و کافی است  اما اگر کمبود پروتئین در رژیم غذایی وجود نداشته  باشد  نیتروژن   ( اوره ) به تنهایی می تواند عاملی جایگزین برای مهار رشد میکروبهای شکمبه باشد.

آمینو اسید های گوگرد (SAA) اجزاء مهمی در تغذیه گوسفند و تقویت پشم آنها دارند همانطور که در پشم گوسفند در حدود ۴% گوگرد وجود دارد

 اضافه کردن گوگرد اضافی به تغذیه گوسفندان  نیازی نیست اما اضافه کردن SAA  در فراورده سبب رشد بهتر پشم خواهد شد وهم به طور مستقیم سبب تجزیه بهتر مواد هنگام عبور از شکمبه حیوان خواهد شد

علائم کمبود گوگرد شامل کاهش تولید پشم حیوان و موج دار شدن پشم گوسفندان است.

 

مقادیر مواد معدنی میکرو:

مهمترین مواد معدنی که به عنوان منبع غذایی استفاده می شوند و نشانه های کمبود آنها ظاهر می شود سلنیوم،کبالت ،ید ،روی است که به اینها در زیر اشاره شده :

 

سلنیم:

 

نقش سلنیوم در تخریب پر اکسید ها و حفاظت از بافتها در برابر اکسید شدن می باشد  همچنین ویتامین E نیز به عنوان عامل باز دارنده از ساخته شدن پر اکسید ها و جلوگیری از بیماری ماهیچه سفید و تحلیل رفتن عضلانی ،کم خونی و جلوگیری از نازایی در میش ها نقش مهمی دارد.

علائم کمبود سلنیوم شامل کم شدن سرعت رشد ،کم شدن پشم حیوان می باشد.سلنیوم برای رشد گیاه الزامی نیست  اما اگر در موقعیتهایی کمبود سلنیوم در چراگاه وجود داشته باشد بر روی  حیوان هم تاثیر گذار است اما خود گیاهان برای رشد خود ( در مواقع کمبود سلنیم ) از ریشه فرعی (آوندها)که در زمین فرو میرود استفاده می کند و مواد مورد نیاز خود را جذب می کند.

غلظت سلنیم بیشتر در بافتهای گیاهی است و در اثر کمبود در چراگاه در تغذیه دام کمبود آن احساس می شود  علائم کمبود سلنیم  هم در خاکهای گرانیتی و هم در خاکهای سیاه وجود دارد  همچنین در  خاکهای اسیدی نیز  می تواند باشد اما چراگاههای که دارای خاک سوپر فسفات یا سنگ گچ هستند  ممکن است به کمبود سلنیم  بیشتر دچار بشوند.

 مصرف مکمل های غذایی دارای سلنیم  سبب تحریک قرصها ،مواد تزریقی به شکمبه می شود و سبب از بین بردن کرمهای  روده و انجام صحیح فعالیتهای زیر پوستی  درحیوان می شوند.

 

 

 

کبالت (Co):

کبلت به صورت مستقیم در شکمبه مورد استفاده نیست بلکه به عنوان یک پیش ماده است که برای سنتز ویتامین B12 در میکروارگانیسمهای شکمبه نقش دارد.

کمبود کبالت مثل کمبود ویتامین  B12 ظاهر می شود سواحل دریا ،خاکهای شنی و خاکهای کلسیم معمولا از نظر کبالت ضعیف می باشند اما علائم کمبود کبالت و B12 در حیوان وقتی ظاهر می شود که دام از چراگاههایی تغذیه کند که  خاکهای آن   دارای زمینهای هموار هستند .

هیمن طوردر خاکهایی ظاهر می شود که دارای  آهک زیاد است یا   ( چراگاهای خیس ) باتلاق ها نیز علائم مشاهده می شود

 علائم کمبود کبالت شامل :چشمهای اشک آلود ، کم  خونی ،پوست پوست شدن بدن و ناباروری در گوسفندان ماده می باشد همچنین سبب گیجی حیوان هنگام علفخواری نیز می گردد(بعضی از این نوعی گیجی بطور مزمن ممکن است  باقی بماند )که  درمان مستقیم آن با  استفاده از مکمل های حاوی کبالت و B12 است که  از این بیماری پیش گیری می کند . این مکمل ها را می توان به صورت قرص بلعید  ویا  به صورت آجر لیسیدنی مصرف کرد.

 

مس (CU)

 

مس یک قسمت مهم از چندین آنزیمی است که در بدن وجود دارد وبرای رشد استخوان وپشم حیوان مورد نیاز است علف ها (چراگاههای طبیعی ) محتوی مس بیشتری هستند در  گیاهان با شاخ وبرگ خشک مقدار گوگرد، روی، آهن وکادمیوم بیشتر است اما دسترسی آن به مس کمتر است بنابر این حیواناتی که از این گیاهان تغذیه می کنند باید از مکمل مس استفاده کنند  همچنین مولیبدونیوم عاملی است که در اثر کمبود مس ایجاد می شود بنابر این باید خیلی مراقب بود که مسمومیت با مس در اثر مصرف زیاد مکمل روی ندهد واگر مقدار مس اندکی در بدن بالا رود ایجاد مسمومیت می کند که در اثر این  مسمومیت ممکن است کار کبد به مخاطره بیفتد و جذب آلکالویید از گیاهان  fireweed/grondsel/ragwor  تشدید می شود که در این وضعیت غلظت کبالت و ویتامین B12   نیز در بدن بالا می رود تا اثر سمی بودن آلکالویید ها را جبران کند وبدن آسیب نرسد

 

 

روی(Zn)

روی نقش مهمی در افزایش فعالیتهای سوخت وساز بدن وساختمان کربوهیدراتها وترکیب پروتئین در بدن  نقش دارد روی در رژیم غذایی بدن مورد نیاز است وهیچ ماده دیگری نمی تواند جایگزین آن شود

علایم کمبود آن شامل بزاق بیش از اندازه موج دار شدن پشم گوسفندان موهای اطراف دهان وچشم ها سفت شدن مفاصل زبری وخشکی پوست آهسته جوش خوردن شکستگی ها بی میلی که به کاهش سرعت رشد منجر می شود وکاهش رشد بیضه وناباروری در حیوان می باشد

 

ویتامینها نقش آنها و قابلیت دسترسی به آنها  

 

Vitamin A

به طور کلی ویتامین A در رشد استخوان ومحافظت از سلولهای مخاطی بدن مورد نیاز است همچنین سبب دید بهتر در شب میشود( از طریق تبدیل بتا کارتن که در خوراک سبز وجود دارد ودر کبد ذخیره می شود )

کمبود ویتامین A معمولا نادر است اما اگر در یک دوره زمانی (طولانی مدت ) از چرا گاه خشک یا کاملا رسیده مصرف کند به این کمبود مبتلا می شود که دامهای جوان بیشتر در معرض کمبود ویتامین A هستند گرچه کبد دارای ذخیره ویتامین است واز آن استفاده میکند اما ممکن است این ذخیره به پایان برسد

علایم کمبود شامل شب کوری، ترشح چشمی ،کم خونی بیمار است منابعی که دارای ویتامین A  و β Carotenهستند شامل علوفه های سبز، ذرت زرد ،چراگاههای سبزوباقی مانده های مواد سبز رنگ  است

قابلیت دسترسی به ویتامین A در خوراک های فشرده پلیت یا پرمیکس باشد ونحوه مصرف آن  طوری است که  به ازاء هر ماه که از تاریخ تولید آن می گذرد ۱۰ درصد افت در پرمیکس مشاهده می شود  

 

 

 

Vitamin B12

 

ویتامین B12 در شکمبه حیوانات بوسیله میکروارگانیسمهای شکمبه تولید می شود از کبالت به عنوان پیش ماده  برای انجام واکنشهای سلولی استفاده می شود ویتامین B12 برای رشد سلولها و انرژی متابولیسمی (تولید قند)وتولید پشم (متابولیسم متیونین) مورد نیاز است

تولید ویتامین B12 در شکمبه بوسیله افزایش غلظت کبالت است یعنی افزایش میزان کبالت سبب هم پوشانی میزان B12 میشود کمبود جذب این مواد در شکمبه در اثرکرمهای روده ممکن است اتفاق بیفتد

 

شیر ماک محتوی مقداری ویتامین B12 است اما این شیر وغلات ودانه های ذرت محتوی مقدار کمی از ویتامین B12 هستند بنابر این باید از مکملی هایی  که حاوی ویتامین B12 هستند استفاده کرد که در این صورت  کمبود کبالت را هم جبران می کند

  همچنین  شما کمبود کبالت را در (خاکهای شنی سبک ویا لایه بازالتی مشاهده میکنید ) دام های جوان زیر ۳۰ کیلوگرم که شکمبه آنها کم کار کرده ودر دامهای بالغ ممکن است مشاهده کنید وهمچنین کمبود ویتامین B12 را که برای برطرف کردن آن بهتر است از تزریق آمپول B12 که به لحاظ اقتصادی به صرفه تر است استفاده کنید

 

Vitamin D

 

ویتامین D  در نور خورشید وعلفهای محافظت شده وجود دارد در پوست حیوانات بوسیله پرتو افکنی تولید می شود ودر کبد ذخیره می شود وبه عنوان عاملی در بالانس کلسیم وفسفر نقش دارد کمبود این ویتامین به ندرت ممکن است اتفاق بیفتد اما با این حال اگر حیوانات در جایی تغذیه کنند که عرض جغرافیایی باشد که  بیشترش جنوبی است یا  در طولانی مدت بالای ۲ ماه نور خورشید نباشد ممکن است به کمبود این ویتامین مبتلا بشوند در این صورت باید از کلسیم وفسفر به نسبت  ۱:۱ استفاده کرد

علایم کمبود این ویتامین شامل کم خوری، بیمار بی اشتهایی، قوز شدن پشت ،نرمی استخوان ،ورم کردن زانوها ،خم شدن پاها می باشد همچنین HYPERCALCIUMA  در اثر افزایش ویتامین D ممکن است اتفاق بیفتد

 

 

VITAMIN E

 

یک نوع آنتی اکسیدان است که برای سوخت وساز چربی های اشباع نشده مورد نیاز است همچنین دارای خاصیت اسیدی است که از غشاءسلولی محافظت می کند کمبود آن ممکن است در گوسفندهایی که تازه از شیر گرفته شده اند واز خوراک سبز تغذیه نکرده اند اتفاق بیفتد اما به ندرت در گوسفند بالغ اتفاق میافتد و علایم کمبود آن شامل لنگش پا ،ضعف ماهیچه ،کم خونی بیمار، وسفیدی ماهیچه ها است دانه های سبز ودانه های روغنی منبع بسیار خوبی برای ویتامین E هستند برای اثر بخشی بیشتر دامها  باید از مولتی ویتامین های Aو D وEبه صورت تزریقی استفاده شود

 

ترجمه :زینت محمدیان  علیرضایی –دل آرا دواتگر ثانی

واحد کنترل کیفیت شرکت داروسازی کیمیا رشد

 

۱- مسئولیت کلیه مطالب ذکر شده بعهده نویسنده است.

۲-  برداشت مطالب با ذکر منبع بلامانع میباشد.

آنتی اکسیدان

         لزوم  استفاده از آنتی اکسیدان در مکمل های غذایی

 

آنتی اکسیدان ها محافظ کمکی سلول های بدن در مقابل رادیکال های آزاد هستند.و به موادی گفته می شود که قابلیت کند کردن یا جلوگیری از اکسید شدن سایر مولکول ها را دارا هستند،  به عبارت دیگر آنتی اکسیدان ها به ترکیبات شیمیایی خاصی اطلاق می شود که میزان و شدت اکسیداسیون سلول ها و مولکول های زنده را کاهش می دهند .

  اکسیداسیون یک واکنش شیمیایی است که الکترون ها را از یک ماده به ماده اکسید کننده منتقل می کند . در این واکنش ها رادیکال های آزاد تولید می شود که به سلول ها آسیب می رساند آنتی اکسیدان  مانند صافی عمل کرده وبدن را ازاین رادیکال های آزاد پا ک می کنند و در واقع باعث پایان دادن به زنجیره واکنش می شوند این مواد در قرن نوزدهم  وابتدای قرن بیستم  موضوع تحقیقات گسترده در حوزه صنعت بود آنها می خواستند موادی را پیدا کنند که از اکسید شدن جلوگیری کنند سطح پایین آنتی اکسیدان با مهار آنزیم های آنتی اکسیدان سبب استرس اکسیداتیو شده که می تواند باعث مرگ سلول شود تغییرات ایجادشده در نهایت منجر به تغییر رنگ ماده وتغییر در کیفیت ماده می شود.

را دیکال های آزاد مولکول هایی هستند که آخرین لایه الکترونی آنها تکمیل نبوده وبه همین دلیل از نظر شیمیایی فعال تر از دیگر مولکول ها هستند فرایند کار رادیکال های آزاد حمله به چربی ها است که غشاء سلولی را پاره میکند یا مواد سمی را به بافت ها ی دور خود انتشار می دهداین تخریب غیر قابل جبران بوده و منجر به تغییر عملکرد سلول یا مرگ سلول میشود از جمله رادیکال های آزاد  می توان به

H، CL ، OH، CN، CH3

  اشاره کرد که به وسیله شکستگی یک پیوند در یک مولکول پایدار با به وجود آمدن دو قطعه که هر یک حاوی یک الکترون جفت نشده است تشکیل می شود  (به طور کلی هرچه تولید  رادیکالهای آزاد بیشتر باشد طول عمر فرد کوتاه تر خواهد شد)

بدن برای مبارزه با رادیکال های آزاد از سیستم دفاعی پیچیده و ماهری به نام آنتی اکسیدان (ضد اکسایش) استفاده می کند

مراحل واکنش رادیکال های آزاد:

۱)مرحله آغازین  :رادیکال آزاد در واکنش با مولکول دیگر یک الکترون از آن می گیرد و بدین ترتیب خودش پایدار شده ومولکول دیگر را رادیکالی می کند  A’+ B ®A +B’                                      

 ۲) مرحله پیشرفت:  به همین ترتیب رادیکال جدید به صورت نامحدود با مولکول های دیگر واکنش می دهد. اگر رادیکال با مولکول اولیه این زنجیره واکنش دهد و رادیکال اولیه تولید شود واکنش زنجیری شروع می‌شود.         

    A+C`® A`+C           B`+C®B+C

 ۳) مرحله پایانی:  در موارد زیر واکنش زنجیره ای پایان می یابد:

۱-۳) دو رادیکال با هم واکنش دهند و یک گونه غیر رادیکالی تولید می  کنند.

۲-۳)رادیکال با آنتی اکسیدان ها واکنش دهد در شرایط فیزیولوژیکی نرمال، بین رادیکال های آزاد و آنتی اکسیدان ها تعادل برقرار است. در صورت بهم خوردن این تعادل در اثر عوامل مختلف، فشار اکسایشی در بدن ایجاد می شودورادیکال های آزاد باعث آسیب به سلولهای بدن وحتی مرگ سلول می شود.

آنتی اکسیدان های موجود در غذاها در واقع تاثیر مولکول های آزاد را در بدن کاهش می دهند وقتی این مولکول ها در بدن فعال هستند اعضای بدن سریعتر فرسوده می شوند ودر نتیجه فرایند پیری زودتر ظاهر می شود .

آنتي‌اكسيدانها موجب مي‌شوند كه بدن جوان‌تر و شاداب‌تر بماند و درعين حال علائم پيري را كاهش مي‌دهند. هرچند آنتي اكسيدان‌ها براي بدن مفيد هستند اما همه انواع آنها نمي‌توانند تاثير ضدپيري داشته باشند بلكه برخي از آنها نقش موثرتري در جوان‌تر ماندن دارند.

مواد غذایی حاوی آنتی اکسیدان

(مرکبات ،انواع کلم، فلفل، توت فرنگی)C ویتامین

 (روغن های گیاهی، اووکادو، غلات )  E ویتامین

(هویج، سبزیجات)A ویتامین

مواد معدنی مثل مس، روی، سلنیوم ، منگنز (مانند غذاهای دریایی، گوشت، شیر، آجیل)

لیگنا نها ( کنجد، سبوس، گندم، حبوبات، سبزیجات )

لیکوپن (گوجه فرنگی، گریپ فروت، هندوانه)

 

 

لزوم استفاده ازمکمل های غذایی:

۱- در صورتیکه غذای مصرفی قادر به تامین همه مواد مغذی مورد نیاز بدن نباشد باید از مکمل های غذایی که اثرات سلامت بخش دارند استفاده نمود. مکمل ها سبب افزایش سیستم ایمنی بدن، رشدبدن  وافزایش انرژی ، افزایش فعالیتهای متابولیسمی و پیشگیری از بیماریهای قلبی وعروقی میشود.

۲-در صورتیکه در اثر بیماری بدن نیاز به آنتی بیوتیک داشته باشد آنتی بیوتیک ها در حین فرایند برای از بین بردن باکتری های مضر باکتری های مفید را نیز ازبین میبرند در این زمان نیاز به ویتامینها (به خصوص ویتامینهای گروه    ب)و نیاز به مکمل ویتامین ای در ترمیم سلولها در زمان بیماری احساس می شود.

 

۳-در صورتی که خاکهای کشاورزی مواد مغذی (ویتامین ها ومواد معدنی لازم را دارا نباشد)از مکمل های جایگزین دارای مواد معدنی  باید استفاده نمود.

در طی مراحل رشد بدن به ویتامینها ومواد معدنی بیشتری نیاز دارد که میتوان از مکملهای جایگزین استفاده نمود.

۴-آلودگی هوا سبب استرس های فیزیکی وشیمیایی شده وسبب از بین رفتن ویتامینهای مورد نیاز بدن می شود در این زمان باید از مکملهای جایگزین ویتامینه ومعدنی  استفاده نمود.

به طور خلاصه نیاز به مکمل های ویتامینه به دلیل نقش  کاتالیزور آنها  برای انجام واکنشهای بدن می باشندونیاز به

مکمل های معدنی کمتر از مکمل های ویتامینه می باشد زیرا نقش مکمل های معدنی نگهداری تعادل محیط داخلی بدن(این فرایند توسط  الکترولیت  انجام میشود) شرکت در اسکلت ساختمانی بدن، شرکت در ساختمان هورمون ها وشرکت در ساختمان استخوانها ی بدن می باشد.

 

آنتی اكسيدان ها از جمله مهم ترين تركيباتی هستند كه با جلوگيری يا به تاخير انداختن اكسيداسيون، كيفيت روغن ها و چربی ها را حفظ می كنند. این ترکیبات ممکن است به طور طبیعی در ماده غذایی وجود داشته باشند و یا در طبیعت موجود نباشند و از طریق سنتز تهیه و به ماده غذایی اضافه و یا در طی فرایند تشکیل شوند (فاطمی،۱۳۸۷). نقش آنتی اکسیدان ها افزایش یا بهبود کیفیت غذاها نیست، بلکه موجب حفظ کیفیت مواد غذایی و افزایش عمر ماندگاری آن ها می شوند (اکو و مین، ۲۰۰۸).

امروزه به دلایل زیر علاقه فزاینده ای در زمینه ی جستجوی آنتی اکسیدان های طبیعی وجود داشته و تحقیقات گسترده ای به شناسایی آنتی اکسیدان ها از منابع طبیعی مختلف اختصاص داده شده است:

  • مطالعات متعدد بالینی و اپیدمولوژیک نشان داده است که مصرف میوه ها و سبزی های غنی از این ترکیبات با کاهش خطر توسعه بیماری های مزمن نظیر سرطان، اختلالات قلبی – عروقی و دیابت مرتبط می باشد.
  • ملاحظات ایمنی با توجه به اثرات مضر بالقوه ناشی از مصرف آنتی اکسیدان های مصنوعی مانند BHA وBHT در غذاها و نوشیدنی ها.
  • افزایش آگاهی عمومی از این که آنتی اکسیدان های طبیعی و رژیمی از آنتی اکسیدان مصنوعی و مشابه آن ایمن تر می باشد.

بنابراین، صنعت غذا تلاش زیادی برای یافتن منابع جدید آنتی اکسیدان های ایمن و ارزان قیمت با منشاء طبیعی نموده است(ریهکو[۱] و همکاران،۲۰۱۱).

مکانیسم اتوکسیداسیون

اتوکسیداسیون، واکنش خود به خودی بین استرهای اولفینی و اکسیژن سه گانه (اتمسفری) (۳O2) که یک فرایند زنجیره ای رادیکالی است، می باشد (گانستون،۲۰۰۴). اتوکسیداسیون را می توان به سه مرحله تقسیم کرد:

مرحله آغازین [۲] ، مرحله پیشرفت یا گسترش[۳] و مرحله پایان.

در مرحله آغازین، هیدروژن از یک ترکیب اولفینی جدا می گردد تا یک رادیکال آزاد تولید شود:

      RH                    R + H                resonance-stabilised alkyl radical   

 

 

جدا شدن هیدروژن از اتم کربن در مجاورت پیوند دو گانه روی می دهد و برای مثال می تواند  در اثر نور یا فلزات، ایجاد شود (چو،۲۰۰۸ و گانستون، ۲۰۰۴و شهیدی،۲۰۰۴).

ماهیت مرحله آغازین به طور کامل شناخته نشده و سه پیشنهاد مطرح شده است :

۱) تجزیه هیدروپراکسیدهای پیش ساخته توسط کاتالیست فلزی ( تهیه یک نمونه از ماده اولفینی که قبلا تا حد کمی اکسید نشده باشد، تقریبا غیرممکن است).

۲) تشکیل هیدروپراکسیدها توسط فتواکسیداسیون.

۳) توسط حرارت در یک روغن / چربی گرم شده (گانستون،۲۰۰۴).

زمانی که یک رادیکال آزاد تشکیل می شود، با اکسیژن ترکیب خواهد شد تا یک رادیکال آزاد پراکسی را تشکیل دهد که به نوبه خود می تواند هیدروژن را از یک مولکول غیراشباع دیگرجدا کند وتولید پراکسید و رادیکال آزاد جدید کند. به این ترتیب دوره پیشرفت واکنش آغاز می شود که دو مرحله ای است.این واکنش ممکن است تا چند هزار بار تکرار شود و ماهیت یک واکنش زنجیره ای را دارد(گانستون ،۲۰۰۴ و چو،۲۰۰۸):

 

R + O2                     ROg2                                                          fast reaction to a peroxy radical

ROg2+  RH                           ROOH+ R•                   rate- determining step

در این مرحله ، با توجه به وجود ذخیره کافی اکسیژن، تبدیل رادیکال آلکیل به رادیکال پراکسی، سریع و تبدیل رادیکال پراکسی به هیدروپراکسید، تعیین کننده سرعت واکنش است.

مرحله آغازین و توالی واکنش های مرحله پیشرفت، به سهولت جدا شدن یک اتم از یک گروه متیلن بستگی دارد (گانستون،۲۰۰۴).

چنانچه رادیکال های آزاد خود با یک دیگر وارد واکنش شوند تا محصولات غیرفعالی تولید کنند، همچنان که در زیر نشان داده شده است، مرحله پیشرفت وارد مرحله پایانی می شود :

R+ R•                      R-R                  nonradical and stable product           R+ RO۲               RO2R                nonradical and stable product

n(RO۲)                        (RO2)n                                            nonradical and stable product

 

گرد آوری توسط:

مهدیس مسیبی  کارشناس ارشد صنایع غذایی ، کارشناس اداره کل استاندارد استان گلستان

زینت محمدیان علیرضایی        مدیر کنترل کیفی شرکت داروسازی کیمیا رشد گرگان

 

۱- مسئولیت کلیه مطالب ذکر شده بعهده نویسنده است.

۲-  برداشت مطالب با ذکر منبع بلامانع میباشد.

 

۱ Rehecho

۲ Initiation

۳ Propagation